Październik 19, 2017

Zapraszamy do udziału w IX edycji akcji społecznej „Zapal znicz pamięci” – niedziela, 22 października 2017, w południe

Od pierwszego dnia agresji niemieckiej w 1939 roku terror i egzekucje były codziennym doświadczeniem Polaków w Wielkopolsce, na Pomorzu, Kujawach, Śląsku i ziemi łódzkiej. Niemcy wprowadzili tu znacznie większe represje niż na terenie Generalnego Gubernatorstwa. Tylko do końca 1939 r. na Kresach zachodnich Rzeczypospolitej zamordowali 40 tys. osób, przedstawicieli polskich elit, a głód, terror i eksterminacja stały się przez kolejne lata codziennym doświadczeniem mieszkańców tych ziem.

W tym roku przypominamy obozy koncentracyjne, m.in. KL Mauthausen-Gusen, KL Stutthof, KL Auschwitz, w których w ramach „akcji prewencyjnej” w latach 1939-1940 osadzono przedstawicieli polskiej inteligencji, a tysiące z nich straciło w nich życie.

W niedzielę 22 października w południe przywołaj bohaterów z dawnych ziem wcielonych do III Rzeszy. Przypomnij ich zasługi. Zapal znicz w miejscach, gdzie ginęli oraz prześlij zdjęcie na stronę internetową na adres: znicz@dzieje.pl oraz znicz@radiopoznan.fm

W Łodzi zapraszamy do wspólnego zapalenia Zniczy Pamięci przy mogile przedstawicieli łódzkiej inteligencji, zamordowanych jesienią 1939 r., znajdującej się na cmentarzu komunalnym na Dołach przy ul. Smutnej.

Zachęcamy też do odwiedzania innych miejsc pamięci i nadsyłania zdjęć. Lista miejsc kaźni w województwie łódzkim – w załączniku.

Bohaterem tegorocznej akcji jest w Łodzi Władysław Krzemiński (1901–1939), od urodzenia związany z Łodzią. W marcu 1919 r. został zatrudniony jako urzędnik w łódzkim magistracie. Od 1920 r. w szeregach Wojska Polskiego, walczył w wojnie polsko-bolszewickiej. Po demobilizacji powrócił do pracy w administracji miejskiej i zajął się sprawami finansowymi oraz podatkowymi. W 1930 r. mianowany został etatowym urzędnikiem Wydziału Podatkowego Zarządu Miasta Łodzi na stanowisku sekwestora. Od 1927 r. był sekretarzem I. Gniazda Towarzystwa Gimnastycznego „Sokół” w Łodzi i delegatem do władz regionalnych organizacji. W 1930 r. poślubił Janiną Wojciechowską, dwa lata później małżonkowie przeprowadzili się do nowoczesnego osiedla im. Montwiłła Mireckiego na Polesiu Konstantynowskim w Łodzi. Do wybuchu wojny wychowywali dwójkę dzieci: Annę (po mężu Cieślak) i Tadeusza.

Zatrzymanie Krzemińskiego nastąpiło 8 lub 9 listopada 1939 r. w pracy i dokonali tego funkcjonariusze gestapo, którzy początkowo przewieźli go do swojej siedziby w pożydowskiej szkole przy al. Anstadta 7. Stamtąd prawdopodobnie trafił do nowo powstałego obozu przejściowego w fabryce Michała Glazera na Radogoszczu przy ul. Krakowskiej 55 (ob. ul. Liściasta 17) w Łodzi. Stąd 12 listopada 1939 r. został wywieziony na miejsce straceń na poligonie wojskowym Łódź-Brus.
 
Wiosną 2008 r. podczas prac archeologicznych na byłym poligonie wojskowym Łódź-Brus natrafiono na szczątki ofiar Intelligenzaktion i w jednym z dołów ekshumowano czterdzieści szkieletów męskich, z których zidentyfikowano jedynie pięć osób. Wśród nich były szczątki Krzemińskiego, którego syn zidentyfikował po obrączce z inicjałami J.K. 10/VIII 1930 r. Przy szkielecie znaleziono również skórzany portfel z herbem Łodzi i inicjałami K.W.

Więcej:

http://lodz.ipn.gov.pl/pl6/aktualnosci/42272,IX-edycja-akcji-spolecznej-Zapal-znicz-pamieci-Lodz-22-pazdziernika-2017.html

Spot tegorocznej edycji akcji:
https://www.youtube.com/watch?time_continue=30&v=f7hLRPMBwYc

Lista miejsc kaźni w województwie łódzkimplik do pobrania

 

Z poważaniem
Marzena Kumosińska
Samodzielne Stanowisko Asystenta Prasowego
Instytut Pamięci Narodowej
Oddział w Łodzi